Bilgi Bankamız 62 Kategoride, 9052 Makale ve Konu Anlatımı içermektedir. Son Güncelleme: 27.01.2020 06:06

Türkiye Cumhuriyeti Antlaşmaları – Kurtuluş Savaşı Dönemi – Moskova Antlaşması | Sovyet Rusya İle TBMM Hükümeti Arasında 16 Mart 1921’de İmzalanan Ba..


İçerik Hakkında Bilgi

  • Bu içerik 01.12.2010 tarihinde Hale tarafından, Yakın Dönem Türkiye Tarihi bölümünde paylaşılmıştır ve 1421 kez okunmuştur.
    Kaynak: Kadim Dostlar ™ Forum

İçerik ve Kategori Araçları


Moskova Antlaşması

Türkiye Cumhuriyeti Antlaşmaları – Kurtuluş Savaşı Dönemi


Moskova Antlaşması, Sovyet Rusya ile TBMM Hükümeti arasında 16 Mart 1921’de imzalanan antlaşma.

Sovyet Rusya’nın genel siyasetini dikkate alan Türkiye Büyük Millet Meclisi, Bekir Sami Bey Başkanlığında Moskova’ya bir heyet göndermişti. Bu heyet, Sovyetler ile Ankara Hükümeti arasında yapılacak antlaşmaya esas olacak ve Brest Litovsk Barış Antlaşması’na dayanan bazı hususları tespit etmiş ve böylece 20 Ağustos 1920’lerde iki hükümet arasında olumlu görüşmeler başlamıştı. Ancak, Sovyet Dışişleri Komiseri Çiçerin’in Kafkasya’da Türkiye’ye ait bazı bölgelerin Ermenistan’a verilmesini istemesi üzerine antlaşmanın imzalanmasından vazgeçilmişti.


Bunun üzerine Eylül 1920’de harekete geçen Kâzım Karabekir komutasındaki 15. kolordu Kars, Ardahan, Artvin, Batum ve Iğdır’ı aldıktan sonra Taşnakların idaresindeki Ermenistan ile Gümrü Anlaşması imzalanarak sınır tesbit edilmişti. Bu sınırın Sovyetler Birliği tarafından da onaylanmasını isteyen Mustafa Kemal, Ali Fuat Paşa‘yı Moskova elçiliğine tayin etti. Ali Fuat Paşa heyeti 14 Aralık 1920’de Ankara’dan ayrılmıştı. Keza, Çiçerin de Ekim ayında Gürcistan’ın Ankara elçisinin kardeşi olan M. Budu Medivani’yi Ankara’ya elçi olarak görevlendirmişti. 19 Şubat 1921’de Ankara’ya gelen Medivani, Mustafa Kemal Paşa’ya itimatnamesini sunmuştu.

Bundan sonra Türk-Sovyet ilişkilerinin gelişmesi iki tehlike ile karşılaştı.

Bunlardan Birincisi: Türk-Sovyet görüşmelerinin yapıldığı sırada Enver Paşa’nın Moskova’da bulunması idi.

İkincisi ise; Azeri milliyetçilerinin teşebbüsü ile Bakü’de Azerbaycan Cumhuriyeti’nin bağımsızlığını ilan etmesi ve burada “Doğu Milletleri Kongresi”nin toplanması idi. Ancak, her iki sorun da Türk-Sovyet görüşmelerinin olumlu sonuçlanmasına engel olamadı. Bunda, Türk ordularının Doğu’da Eylül-1920’de Ermenileri; Batı’da da, Ocak-1921’de Birinci İnönü Savaşı’nda Yunanlıları yenilgiye uğratmalarının ve dolayısıyla Ankara temsilcilerinin Moskova’daki pazarlık gücünü artırmış olmasının sağladığı etkinin varlığı idi.

Neticede taraflar, Batum’un ve Azerbaycan’ın Sovyetler Birliğine terk edilmesi karşılığında Rusya’nın Türkiye’ye belirli miktarda altın ve silah göndermesi hususunda anlaştılar. Bu malzemelerin Ankara’ya taşınması işi de o sırada Moskova’da yaşamakta olan Halil Kut Paşa tarafından organize edildi.

Antlaşmayı Türkiye tarafından Ali Fuat Paşa, Dr. Rıza Nur ve Yusuf Kemal Tengirşenk, Rus tarafından ise Dışişleri Komiseri Çiçerin ve Merkez Komitesi üyesi Kumuk asıllı Celal Edin Korkmazov imzaladılar.



Kaynak: Kadim Dostlar ™ Forum

Bu içerik 01.12.2010 tarihinde Hale tarafından, Yakın Dönem Türkiye Tarihi bölümünde paylaşılmıştır ve 1421 kez okunmuştur. Bu içeriğin devamında incelemek isteyebileceğiniz 5 adet mesaj daha bulunmaktadır.

Türkiye Cumhuriyeti Antlaşmaları - Kurtuluş Savaşı Dönemi - Moskova Antlaşması | Sovyet Rusya İle TBMM Hükümeti Arasında 16 Mart 1921\'de İmzalanan Barış Antlaşması orjinal içeriğine ulaşmak için tıklayın ...

Önceki MakaleKayaç Nedir? | Granit Ve Bazalt Çeşitli Minerallerden Bir Ya Da Daha Fazla Mineralin Bir Araya Gelmesiyle Oluşmuş Bütün - Kayaç Tipleri - Kayaç Resiml.. Sonraki MakaleEn İyi 10 Yaratılış Efsanesi (Miti) | Oluşum Üzerine İnançlar

Bu Makaleyle İlgili Fikirlerinizi ve Görüşlerinizi Diğer Ziyaretçilerle Paylaşabilirsiniz